Giới Thiệu Các Loại Dụng Cụ Đo Phổ Biến Trong Cơ Khí

Trong gia công cơ khí, đo lường chính là “cửa ải cuối” quyết định sản phẩm đạt hay trượt. Dưới đây là bài viết tổng hợp 8 dụng cụ đo cơ khí được dùng nhiều nhất, giải thích ngắn gọn chức năng, độ chính xác và tình huống ứng dụng để bạn dễ hình dung.

1. Thước Cặp (Vernier/Dial/Digital)

Chức năng :

• Đo kích thước ngoài (đường kính trục, bề dày tấm thép).
• Đo kích thước trong (đường kính lỗ, rãnh ).
• Đo chiều sâu & bậc bằng thanh đo đuôi.

2. Panme Ngoài (Outside Micrometer)

Chức năng :

• Đo đường kính ngoài, bề dày vật liệu.

3. Đồng Hồ So (Dial Indicator)

Chức năng :

• Kiểm tra độ đảo, hướng tâm (run‑out) chi tiết tròn.
• Kiểm tra độ song song/phẳng của bề mặt sau phay hoặc mài.

4. Đồng Hồ So Chân Gập (Test Indicator)

Chức năng :

• Rà mặt phẳng nghiêng và chỉnh ê‑tô/bàn máy song song trục X‑Y.
• Cần đo ngắn + góc xoay lớn → dễ tiếp cận vị trí hẹp.

5. Thước Đo Cao (Height Gauge)

Chức năng :

• Đo chiều cao, độ cao bậc, khoảng cách lỗ trên bề mặt phẳng

6. Bore Gauge (Đồng Hồ Đo Lỗ)

Chức năng :

• Đo đường kính, độ côn, độ ôvan của lỗ gia công.
• Đầu đo tự căn tâm (3 tiếp điểm) loại bỏ lỗi đặt lệch.

7. Thước Đo Sâu (Depth Gauge)

Chức năng :

• Đo độ sâu rãnh, lỗ khoan, pocket trên chi tiết phay.
• Phiên bản “kiểu thước cặp” thao tác giống thước cặp, dễ làm quen.

8. Cân Lá (Feeler Gauge) & Bộ Block Chuẩn (Gauge Block)

Chức năng chi tiết

• Feeler gauge: kiểm tra khe hở (lá mỏng 0,02–1,00 mm), chỉnh xupáp, đo khe bạc đạn.
• Gauge block: khối chuẩn dài chính xác; xếp chồng (wringing) để tạo mọi kích thước tham chiếu; dùng hiệu chuẩn dụng cụ khác.